بخشی از سطح زمین که با شکل رویش گیاهان، خشکی هوا، وزش بادهای شدید و بارندگی کم، ولی تبخیر فراوان روبه روست، بیابان می گویند. درجه حرارت در این نقاط در روز، ماه، فصل و سال نوسان شدیدی دارد. تپه های ماسه ای که محصول حرکت باد است، از مهم ترین گونه های طبیعی مناطقی بیابانی به شمار می آید
بخشی از سطح زمین که با شکل رویش گیاهان، خشکی هوا، وزش بادهای شدید و بارندگی کم، ولی تبخیر فراوان روبه روست، بیابان می گویند. درجه حرارت در این نقاط در روز، ماه، فصل و سال نوسان شدیدی دارد. تپه های ماسه ای که محصول حرکت باد است، از مهم ترین گونه های طبیعی مناطقی بیابانی به شمار می آید.
بیابانزایی پدیدهای است که در اثر عملکرد نادرست انسان در طبیعت به وجود میآید. بیابانزایی یکی از شیوه های تخریب خاک در مناطق خشک، نیمه خشک و کم رطوبت است که بر اثر عوامل مختلف از جمله تغییر آب و هوا و فعالیت های انسانی اتفاق می افتد، شایان ذکر است، این پدیده یک ششم جمعیت جهان، ۷۰% اراضی خشک که بیش از ۶/۳ میلیارد هکتار می شود و همچنین یک چهارم مساحت جهان را تحت تاثیر اثرات منفی خود قرار می دهد.
اين فرآيند در حقيقت به اين دليل رخ مي دهد كه اكوسيستمهاي نواحي خشك كه بيش از يك سوم كره زمين را در بر مي گيرند شديداً در معرض استفاده بيش از حد و عدم بهره برداري صحيح از زمين قرار دارند. عدم ثبات سياسي،فقر، جنگل زدايي و تخريب جنگلها، چراي بيش از حد دامها و روشهاي نامناسب و نادرست آبياري همگي مي تواند به كاهش ميزان حاصلخيزي زمين بيانجامد.
اعمالی که منجر به بیابان زایی می شود میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
√ شخم اراضی در جهت شیب
√ بهره برداری نادرست از زمینهای کشاورزی
√ استفادهی افراطی از کود و سموم شیمیایی
√ چرای مفرط و بیش از ظرفیت از مراتع
√ بهره برداریهای بیرویه از جنگلها و جنگلتراشی
√ تبدیل نابهخردانهی اراضی منابع ملی به کشاورزی، ویلاسازی و …
√ بهره برداری بیرویه از سفرههای آب زیرزمینی که منجر به شوری آب و درنهایت شوری خاک می شود
موارد نام برده از جمله عملکرد سوء انسان است که منجر به پدیده بیابانزایی شده است.
راهکارهای مقابله با بیابان زایی
- کاشت درختان و گیاهان مقاوم و متناسب با مناطق خشک همچون گیاهان شورهزی
- پخش سیلاب و پخش آب
- سوختهای جایگزین
- بهره گیری از روشهای کارآ در انباشتن آب باران
- احیاء شوره زارها
- تعادل دام و مراتع برای حفاظت از پوشش گیاهی موجود
دنبال نياز به يافتن راهكاري تازه و نو، دولتهاي 170 كشور جهان، در ماه مارس سال 2002 ميلادي به كنوانسيون بیابان زدایی سازمان ملل متحد پيوسته اند.
به موجب كنوانسيون بیابان زدایی هرگونه تلاش در جهت محافظت از زمينهاي مناطق خشك در دراز مدت انجام خواهد گرفت چرا كه عوامل دخيل در پيدايش اين فرآيند، متعدد و در عين حال بسيار پيچيده است و پهنه گسترده اي را در بر مي گيرد كه مسائلي نظير الگوهاي تجارت جهاني و روشهاي ناپايدار مديريت اراضي را در خود جاي داده است.
هر ساله بیش از 12 میلیون هکتار از زمین در جهان به دلیل گسترش بیابان از بین می رود، این همان خاکی است که نقش مهمی در تامین آب، انرژی و ایجاد مقاومت در برابر تغییرات اقلیمی ایفا می کند و از مهم ترین منابع تجدیدناپذیر جهان به شمار می رود.
بنیاد صلح طاهری بنیان گذاری شده توسط استاد محمد علی طاهری می باشد شاکریم که ایشان این فرصت را در اختیار تک تک ماها قرار دادن تا تعاملی برای آشتی با هستی و اکوسیستم و پیرامونمون داشته باشیم از تمامی زحماتشان بابت تاسیس آکادمی طاهری در تورنتو و تاسیس بنیاد صلح طاهری قدر دانی میکنیم و امیدواریم که شایسته ی این موهبت باشیم
EH6GC07AT :کد
فعال حقوق بشر 